Marianne's Weblog

Pleidooi voor kindgerichte opleidingen

Ster inactiefSter inactiefSter inactiefSter inactiefSter inactief
 

Vandaag, nou ja gisteren gezien het tijdstip, mocht ik twee workshops geven bij een studiedag van ROC docenten. De dag begon met een inleiding van prof. dr. R.Fukkink, de nieuwe hoogleraar Kinderopvang en onderzoeker bij het Kohnstamminstituut. Het instituut wijst al jaren op de slechte pedagogische kwaliteiten in de Nederlande kinderopvang , in vergelijking tot de scores in de ons omringende landen. Zijn pleidooi voor meer aandacht voor met name interactieve vaardigheden in de opleiding, in het bijzonder voor de sensitieve reponsiviteit, was voor mij niet nieuw.

Wanneer studenten bij een kindgerichte opleiding niet aanvoelen wat een kind beweegt, bedoelt, ervaart dan wordt het heel moeilijk daar een betrokken pedagogisch medewerker van te maken waar kinderen zich vertrouwd bij voelen en zich gezien weten. Anders dan theorie is dit begrip moeilijk aan te leren. 'Het lijkt wel of je dit bij je geboorte wel of niet mee krijgt"zei de inleider. 

Ik begrijp wat hij bedoelde. Ook ik kwam meiden tegen die de bespreking van hun weekend niet lieten verstoren door een aandacht vragende peuter, of die zinnen gebruikten waar een kind alleen verbijsterd naar kon luisteren of die...ach zoveel voorbeelden. Ik herken ook de onzekerheid bij aankomende juffen met ontzag voor ouders, locatiemanagers en verantwoordelijkheden. Bij zoveel moeten en verwachtingen kunnen sommigen zich niet verliezen in kinderen, lijkt het eenvoudige te simpel en aardig doen, tijdverlies.

Maar ik vrees minder dan Ruben Fukkink en veel aanwezigen dat deze basisvoorwaarde niet groeien kan. Ik zag meiden veranderen in mijn cursussen. Bijvoorbeeld doordat ze hun FLOW ontdekten. Wanneer ze begrepen waarom ze voor dit vak kozen. Niet voor het gemak, het geld of de collega's, maar voor die fascinatie van zich ontwikkelende kinderen en hun invloed hierop. Wanneer wat hen interesseerden precies datgene bleek te zijn waar kinderen iets aan kunnen hebben. De ontdekking van eigen kernkwaliteiten met bijbehorende speelruimte voor eigen handelen en bijbehorende gevolgen voor zichzelf en de kinderen, collega's en organisatie waarmee ze te maken kregen, zie ik ook bij vrijwilligers in speelotheken en bij spelende kinderen. We spelen allemaal...met dezelfde kenmerken...in dezelfde volgorde voor ontwikkeling.

Fukkink pleitte voor meer aandacht voor sensitieve responsiviteit en respect voor autonomie (het vermogen om kinderen figuurlijk de ruimte te geven, ze te stimuleren tot eigen keuzes, ideeen en ondernemen), in de eerste jaren van de opleiding. In het tweede jaar zou de aandacht dan meer kunnen liggen op structureren en vragen stellen, praten en uitleggen. Daarna in het laatste jaar de praktische vertaling voor handelen door aandacht voor ontwikkelingsgericht (opbrengstgericht) werken  Ik ben het volkomen met hem eens. Eerst de emotie, daarna "classroom management' en pas dan de sturing, de handeling.

Aandacht voor spelen; Jij maakt het verschil

Zijn inleiding paste wonderwel bij mijn laatste boek Aandacht voor spelen, jij maakt het verschil.Verschenen bij Elsevier, via deze site te bestellen). Het is geschreven met dezelfde opzet; eerste de eigen motivering, daarna de spiegeling, gevolgd door rondkijken met eigen ogen naar lokaal, de collega's, de kinderen. Tot slot de invulling van eigen handelen. Met het grote verschil mijn praktische, veel minder wetenschappelijke benadering. Het is geschreven voor de studenten. Roc Midden Nederland gebruikt het. Ik zou graag willen weten of het bevalt. Een positieve recensie van dit boek verscheen uitgerekend vandaag in het blad Kinderopvang. Ik schreef het na mijn ervaringen in cursussen voor kinderopvangmedewerkers, naar aanleiding van de conclusies die ik trok met de oplossingen die ik vond, zonder wetenschappelijke onderbouwing, na veel lezen. Ik ben een doorgeefluik met eigen kleur.

Pleidooi voor een opleiding met speelse kenmerken voor ontwikkeling 

Nu de dag voorbij is, bedenk ik hoe mijn verhaal over de kenmerken van spelen in feite net zo'n praktische vertaling is van de bepleitte opbouw in opleidingen. En de overeenkomst tussen interactieve vaardigheden met ontwikkelingskenmerken die we ook bij spelen zien. De verschillen tussen sensitiviteit en respect voor autonomie met "mijn"speelse kenmerken ervaren en ontdekken, sluiten op elkaar aan...ook bij studenten.

Ik pleit voor uitdagen van kinderen, zoals opleidingen studenten uitdagen, nieuwsgierig zouden moeten willen maken...onder andere door studenten aan te zetten zich van hun kernkwaliteiten bewust te worden. Net als bij spelen is voor de potentiele pedagogisch medewerker beleven belangrijk; bewust zien, horen, voelen, ruiken en proeven...oog hebben voor, aanvoelen dat.Ze hebben tijd en ruimte nodig om zichzelf in relatie tot kinderen te ervaren. Meer tijd en ruimte dan ze krijgen wanneer te vroeg en te snel prestaties verwacht worden. Net als bij alle spelen/c.q. de ontwikkelingskenmerken daarna het verkennen en vaststellen van grenzen, stimuleren en anticiperen ofwel uitproberen en herhalen van communicatie van en met kinderen.  Pas daarna de invulling door bewust gebruik van ontwikkelingsmogelijkheden met inspiratie tot activiteiten. 

Ik bedacht hoe logisch het is dat we de behoefte van kinderen niet herkennen om hun nieuwsgierigheid te laten bloeien in beleven om te spelen, wanneer we onszelf de ruimte voor beleven (bewust voelen, ruiken, proeven, horen en zien) met sensitiviteit en respect voor autonomie, niet gunnen.

Twee workshops ontwikkelingsgericht werken.

Mijn workshop ging over ontwikkelngsgericht werken. De inzet was inspiratie te bieden aan docenten omdat studenten 'het vaak moeilijk vinden activiteiten aan te bieden die passen bij een beoogde ontwikkeling'. De opdracht was daarmee gericht op laatste twee interactieve vaardigheden. De meest praktische. Wat te doen met kinderen! Liefst met voorbeelden van activiteiten. Ik verzorgde de workshop twee maal en beide keren verschilden van elkaar. In de eerste kwam de holistische benadering beter uit de verf. Mijn inzet om duidelijk te maken hoe we niet mogen inzetten op alleen cognitieve ontwikkeling omdat motorische ontwikkeling samenhangt met emotionele, cognitieve en sociale ontwikkeling. In de tweede workshop kwam de intentie om meer te doen met minder volgens de schijf van vijf minder aan de orde maar hoop ik meer duidelijk gemaakt te hebben over voorwaardenscheppende zorg. In dit verband het van te voren kunnen bedenken en inschatten welke invalshoeken bij een activiteit kunnen ontstaan om daar ruimte voor te laten en op te kunnen anticiperen. Beide workshops waren voor verbetering vatbaar. De tijd was kort en ik wilde te veel. In de eerste groep werd meer gespeeld maar minder uitgewisseld. In de tweede groep andersom. 

Mijn evaluatie met nieuwe inzichten

Achteraf bedenk ik hoe mijn inzet  meer dan ik mij bewust was, de overtuiging, houding, waardering en inzet van begeleiders wilde koppelen aan de speelruimte die ze kinderen daarmee kunnen bieden. In het interessante programma van deze dag verzorgde ik slechts een van de aangeboden onderwerpen. Maar de andere onderwerpen hadden niets met houding en motivering, zeg maar de eerste twee of de derde en vierde van de zes interactieve vaardigheden , te maken.  Ook hier werd een stuk overgeslagen, sloeg ik een stuk over. Omdat het niet gezien werd? Na de plenaire inleiding werden opmerkingen gemaakt over sensibiliteit bij studenten als voorwaarde en tijdens de inleiding zagen we filmpjes waarin de gevolgen van wel of niet aanvoelen wat kinderen begrijpen, communiceren en hoe daarmee is om te gaan, duidelijk aan de orde kwamen. En toch ontbrak in het workshopdeel aandacht voor deze samenhang van kijken naar spelen, ontwikkeling en activiteiten die daar kansen voor willen geven. Ik zei er wel iets over maar betwijfel of het werd opgepikt bij het verlangen naar praktische uitwerking.

Het is nu 2.00 's nachts en wat ik hoorde, zei en wil , geeft nieuwe inzichten. Als ik nu de workshop zou  doen...... Ik blijf bezig en leer.

Hou me bezig en ik leef.

Plaats reactie



U kunt gearchiveerde blogs op vier manieren vinden:
1. Onderaan Marianne's Weblog pagina kiezen voor een ander pagina nummer en uit de lijst met getoonde artikelen degene kiezen die u wilt lezen;
2. In de onderstaande Weblog Kalender bladeren. Ziet u in de kalender data waar een stip onder staat, muis dan over zo'n datum en klik op de pop-up link met de titel van het blog artikel om dit artikel te openen.
3. Open de sitemap en klik onder het kopje Marianne's Weblog, een titel aan om te lezen
4. Als u een artikel zoekt over een bepaald onderwerp, kunt u ook de zoekfunctie gebruiken.


March 2019
Mo Tu We Th Fr Sa Su
25 26 27 28 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 31
Submit to DeliciousSubmit to DiggSubmit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to StumbleuponSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn