Marianne's Weblog

Spelen met baby''s

Ster inactiefSter inactiefSter inactiefSter inactiefSter inactief
 

Wanneer beginnen kinderen te spelen? Het is een vraag waar ik van schrik. Achter deze vraag lijkt de aanname te schuilen van niet spelende baby's. Toegegeven; veel pedagogen nemen als startpunt voor 'het echte spelen 'het doen alsof ' spel van kinderen rond de twee jaar. Maar alle activiteiten van jongere kinderen simpelweg als 'onderzoek naar functionaliteit' afdoen gaat mij veel te ver. Kinderen spelen al voor de geboorte, zo ver als in hun vermogen ligt. Dat is niet ver, dus beperkt het zich tot spelen met vingers, blazen en bewegen. Eenmaal geboren is binnen een paar uur voor het eerst 'samen te spelen'. Met een wakkere baby is contact te leggen. Steek je tong uit en het reageert. Maak geluidjes en hij luistert. Geef reactie op zijn reactie en het ontdekt hoe leuk alertheid en reageren is. De eerste voorwaarde voor spelen is mogen spelen. Ons plezier in spelen is de motor. Dit plezier is sterk afhankelijk van de gelegenheid die we geven, hoe leuk wij het spelen van kinderen vinden. Daaruit komt onze uitdaging om te gaan spelen en de gelegenheid die we geen als vanzelf. Geen plezier, geen aandacht, geen ruimte, weinig mogelijkheden voor baby's.

Baby's spelen anders dan peuters. Die spelen weer anders dan kleuters. Schoolkinderen weer anders dan pubers en pubers weer anders dan volwassenen. Spelontwikkeling is goed voor een wetenschap, maar is niet vast te pinnen in een omschrijven passend bij alle leeftijden. Dit is logisch maar is lastig in de praktijk. Wie uitgaat van het stereotiepe beeld van spelen, geeft baby's weinig mogelijkheden. Ze kunnen niet praten dus lijken ze niets te zeggen te hebben. Ze kunnen niet met speelgoed omgaan, hebben geen idee van spelregels en weten niet wat van ze verwacht wordt bij spelen.

Aannames bepalen en beperken vaak bij voorbaat. Kijk naar babyspeelgoed en de aannames liggen letterlijk voor het grijpen. In de praktijk zijn maar een paar dingen interessant. Een rammelaar voor soms, een pluche beest voor decoratie. Baby's spelen meer met wat ze zien (veel minder dan wij zien), voelen (veel meer dan wij voelen, want met hun hele lijf), ruiken en proeven (aftasten met de mond, dus ook voelen). Dat is de ruimte waarin ze spelen.

Voor spelen hebben ze toestemming om die ruimte te gebruiken nodig. Letterlijk en figuurlijk. Deze ruimte wordt bepaald door wat wij onder spelen verstaan. Letterlijk; verstaan. Baby's praten met hun lichaam. Door hun lichaamstaal te verstaan kunnen we zien wat een baby boeit, interesseert, plezier om heeft. We kunnen zijn nieuwsgierigheid prikkelen, zijn reactie uitlokken en daar weer mee verder gaan. Zittend in een stoeltje heeft het minder mogelijkheden dan liggend op de grond waar hij meer controle heeft over zijn lijf en handjes en alles meer binnen be-reik. Letterlijk door reiken erbij kunnen is de belangrijkste voorwaarde voor ontwikkeling.

Voor baby's is alles nieuw. Ze zijn vaak minder geïnteresseerd in 'noodoplossingen' zoals speelgoed, een meer in het origineel. Zoals zijn moeder of vader die veel vertrouwder klinkt als een rammelaar en hun vingers zijn ook beter en leuker om beet te pakken. Of anders een doekje, later een bakje of een doos.

Uitzoeken wat daarmee kan is medeafhankelijk van de reacties. Een doos pletten door er op te gaan zitten, kan leuk zijn omdat iemand daar om lacht, maar ook bedreigend wanneer iemand hier van schrikt. 'Daar is die doos niet voor... oei wat heb je nu gedaan..... ach nou is de doos kapot'. De opmerkingen passen bij wat we zagen, zijn afhankelijk van de waarde van de doos, misschien zelfs terecht. Maar ze geven vooral aan hoe de volwassenen niet begrepen waar het kind mee bezig was. Ze dempen en beperken spelen. Niet alle ervaringen zijn positief, maar ook negatieve ervaringen hebben de positieve kant van weten wat er gebeurd en kunnen omgaan met de gevolgen.

Angststoornissen bij kinderen zijn tegenwoordig geliefde onderwerpen voor onderzoeken. Bij kinderen worden steeds meer angsten geconstateerd. Genoemde oorzaken zijn onder andere; baby's in kinderopvang worden blootgesteld aan meer onrust dan baby's thuis maar ook de toegenomen vervrouwelijking van onze samenleving, de gegroeide mogelijkheden tot aansprakelijkheid en mogelijkheden om ter verantwoording te worden geroepen, tot onze hoge verwachtingen op zekerheden ingegeven door al die apparaten die altijd werken zoals het moet, toetsen die duidelijke uitslagen geven en methodieken waarbij succes verzekert lijkt.

Wat dit met spelende baby's te maken heeft? Alles, want baby's weten hier niets van en wij weten vaak niets meer van baby's omdat we hun onkunde, hun gebrek aan referentiekaders omzetten in gebrek in vertrouwen in wat kinderen kunnen en mogen.
Angst beperkt. Van ouders met angst mogen kinderen minder. Kinderen met angst durven minder.

Zekerheden zijn moeilijk te rijmen met spelen. Wat binnen be-reik ligt is nog niet zeker...kunnen kinderen erbij, wat zullen ze daar mee kunnen doen...Het ligt dichtbij, voor het grijpen, met moeite, durf en inspanning...maar helemaal zeker of het lukt, bevallen zal, mogelijkheden geeft, is het niet. Uitdagen om grenzen te verkennen en over te gaan met kleine stapjes, in kleine variaties op het bekende houdt spelen leuk en spannend. Binnen bereik houdt een kleine ruimte in...die is te overzien. Wie spelen van baby's begrijpt vermijdt grote stappen, grote gebaren, te veel speelgoed. Een kapstok tot 24 maanden is; 1/4 van het aantal maanden in speelgoed. En zelfs hierbij versta ik onder speelgoed ook die volwassen vinger, die lap, die beweging en dat ene steeds weer opklinkende geluidje.

 

Plaats reactie



U kunt gearchiveerde blogs op vier manieren vinden:
1. Onderaan Marianne's Weblog pagina kiezen voor een ander pagina nummer en uit de lijst met getoonde artikelen degene kiezen die u wilt lezen;
2. In de onderstaande Weblog Kalender bladeren. Ziet u in de kalender data waar een stip onder staat, muis dan over zo'n datum en klik op de pop-up link met de titel van het blog artikel om dit artikel te openen.
3. Open de sitemap en klik onder het kopje Marianne's Weblog, een titel aan om te lezen
4. Als u een artikel zoekt over een bepaald onderwerp, kunt u ook de zoekfunctie gebruiken.


June 2019
Mo Tu We Th Fr Sa Su
27 28 29 30 31 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
Submit to DeliciousSubmit to DiggSubmit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to StumbleuponSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn